راهبردهای پژوهش در علوم تربیتی

راهبردهای پژوهش در علوم تربیتی

اثربخشی موسیقی درمانی بر کارکردهای اجرایی و میزان پرخاشگری در دانش ‏آموزان دارای اختلال رفتاری/هیجانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
گروه روانشناسی بالینی، واحد رودهن، دانشگاه آزاداسلامی، رودهن، ایران
10.22034/jrses.2025.461395.1039
چکیده
زمینه و هدف:مروری برتحقیقات پیشین نشان‏دهنده توجه روزافزون محققان وبرنامه‏ریزان حوزه کودک به تأثیرموسیقی درمانی دربهبود شرایط آموزشی-تحصیلی وروان‏شناختی می‏باشد.این پژوهش باهدف تعیین اثربخشی موسیقی درمانی برکارکردهای اجرایی ومیزان پرخاشگری دانش‏آموزان دارای اختلال رفتاری/هیجانی انجام شد.
روش:پژوهش نیمه‏آزمایشی باطرح پیش‏آزمون وپس‏آزمون بادو گروه آزمایش وکنترل بود. تمامی کودکان پسرمشغول به تحصیل درکلاس چهارم تاششم ابتدایی شهرتهرانسال تحصیلی1403جمعیت آماری این پژوهش راتشکیل دادند،که از بین آنان با روش نمونه‏گیری در دسترس و با توجه به معیارهای ورود به مطالعه تعداد 40 دانش‏آموز انتخاب ودر دو گروه مساوی (آزمایش20 نفر وکنترل20 نفر)گمارش شدند.برای گردآوری داده‏ها علاوه برچک‏لیست اطلاعات دموگرافیک-فرم محقق ساخته ازپرسشنامه سنجش نقاط ضعف و ضعف کودک(گودمن، 1997)،پرسشنامه پرخاشگری(باس وپری، 1992) وسیاهه درجه‏بندی رفتاری کارکردهای اجرایی نسخه‏دبستان(گیویا وهمکاران، 2015)استفاده شد.برای گروه آزمایش12جلسه موسیقی درمانی(هر هفته2جلسه وجلسه1ساعت)اجرا شد،اما گروه کنترل این برنامه را دریافت نکرد. داده‏های به‏دست آمده با استفاده از آمار توصیفی و تحلیل کوواریانس و با SPSS-v26 تحلیل شد.
یافته‌ها:نتایج نشان دادبرنامه موسیقی درمانی برکاهش نمره کل رفتار پرخاشگری وحالات مختلف آن گروه آزمون درمرحله پس‏آزمون سودمند بوده است(05/0>p). همچنین، نتایج نشان دادبین میانگین نمره کل کارکردهای اجرایی وشاخص‏های آن شامل شاخص تنظیم رفتار و فراشناختی در آزمودنی‏های دو گروه درمرحله پس‏آزمون تفاوت معنادار بود(05/0>p).با توجه به مجذور اتا می‏توان گفت که 53درصد و 42درصد به‏ترتیب از واریانس رفتار پرخاشگری وکارکرد اجرایی درآزمودنی‏های گروه آزمایش ناشی از شرکت در برنامه موسیقی درمانی بوده است.
نتیجه‌گیری:یافته‏ها نشان می‏دهدکه موسیقی درمانی می‏تواند به عنوان یک شیوه انتخابی ومکمل سایر رویکردهای آموزشی وتربیتی درمحیط‏های درمانی ومشاوره مورد توجه قرار گیرد.
کلیدواژه‌ها