راهبردهای پژوهش در علوم تربیتی

راهبردهای پژوهش در علوم تربیتی

اثربخشی رفتار درمانی دیالکتیک و واقعیت درمانی بر نظم جویی شناختی هیجان در نوجوانان دختر آسیب‌دیده اجتماعی

نویسندگان
1 کارشناس ارشد روانشناسی بالینی، واحدساری، دانشگاه آزاداسلامی، ساری، ایران
2 دانشجوی دکتری روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز، اهواز، ایران
چکیده
زمینه و هدف: ﭘﮋوﻫش حاضر با هدف مقایسه اﺛﺮﺑﺨﺸﻲ رفتار درمانی دیالکتیک و واقعیت درمانی بر نظم جویی شناختی هیجان در نوجوانان دختر آسیب‌دیده اجتماعی انجام شد.
روش: طرح این پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی دارای پیش‌آزمون-پس‌آزمون و گروه گواه و پیگیری می‌باشد. جامعه آماری پژوهش را کلیه دختران آسیب‌دیده اجتماعی15-13 ساله مراجعه کننده به اورژانس اجتماعی شهر قائم شهر در بازه زمانی04 -1403 تشکیل دادند. نمونه پژوهش حاضر 45 نوجوان که از طریق نمونه‌گیری هدفمند بر اساس ملاک‌های ورود به پژوهش از بین دختران آسیب‌دیده اجتماعی مراجعه کننده انتخاب شدند و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه جایگماری شدند. ابزارهای استفاده شده در این پژوهش پرسشنامه نظم جویی شناختی هیجان گارنفسکی و همکاران (2001) بود. داده‌ها به شیوه تحلیل واریانس (آمیخته) و با استفاده از نرم افزارspss-26  تحلیل شدند.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که رفتاردرمانی دیالکتیک مؤثرترین روش برای بهبود نظم‌جویی شناختی هیجان در نوجوانان دختر آسیب‌دیده اجتماعی بوده و نسبت به واقعیت‌درمانی کارآمدی بیشتری نشان داده است.
نتیجه­گیری: استفاده از DBT به‌ویژه در مراکز مداخله‌ای، بهزیستی، مراکز مشاوره و محیط‌های آموزشی که با نوجوانان در معرض آسیب سروکار دارند، توصیه می‌شود.
کلیدواژه‌ها