راهبردهای پژوهش در علوم تربیتی

راهبردهای پژوهش در علوم تربیتی

اثربخشی مداخله ذهن آگاهی مبتنی بر واقعیت مجازی بر تنظیم هیجان کودکان دارای تجربه تروما

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ساری، مازندران، ایران.
2 دانشجوی کارشناسی روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بهشهر، مازندران، ایران
چکیده
زمینه و هدف:  هدف از این پژوهش بررسی مداخله ذهن‌آگاهی مبتنی بر واقعیت مجازی بر تنظیم هیجان کودکان دارای تجربه تروما بود.
روش: پژوهش حاضر  از نوع پژوهش تجربی با طرح پیش‌آزمون پس‌آزمون و گروه کنترل است که به منظور بررسی اثر مداخلات ذهن‌آگاهی مبتنی بر واقعیت مجازی بر تنظیم هیجان کودکان دارای تروما انجام شد. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه کودکان ۸ تا ۱۲ ساله با سابقه تجربه تروما مراجعه به مراکز روان‌شناختی شهر ساری در سال 04-1403 می‌باشد. حجم نمونه پژوهش شامل ۴۰ کودک به نمونه‌گیری هدفمند و براساس معیارهای ورود به پژوهش انتخاب شده و سپس به‌صورت تصادفی ساده در دو گروه آزمایش (۲۰) و کنترل (۲۰) جایگماری شدند. در این پژوهش، ۱۰ جلسه آموزش ذهن‌آگاهی برای کودکان با تجربه ترومای دوران کودکی با استفاده از محیط‌های واقعیت مجازی اجرا شد. در این پژوهش پرسشنامه تنظیم هیجان کودکان (CERQ) توسط گرانفسکی و همکاران که در سال ۲۰۰۱ طراحی شده بود بهره برده شد.
یافته‌ها: نتایج تحلیل واریانس (آنووا) نشان داد که با کنترل اثر نمرات پیش‌آزمون، میان دو گروه آزمایش و کنترل در متغیر تنظیم هیجان تفاوت معناداری وجود داشت. بدین معنا که شرکت‌کنندگانی که در معرض آموزش ذهن‌آگاهی مبتنی بر واقعیت مجازی قرار گرفته بودند، در مقایسه با گروه کنترل در پس‌آزمون، سطوح بالاتری از توانایی تنظیم هیجان را گزارش کردند.
نتیجه­گیری: بر اساس مقدار اندازه اثر به دست آمده، می‌توان استنباط کرد که بخش چشمگیری از واریانس تغییرات تنظیم هیجان ناشی از مداخله بود. در نهایت، نتایج مطالعه حاضر همراه با شواهد روز از عرصه بین‌المللی، نشان داد که مداخلات ذهن‌آگاهی مبتنی بر واقعیت مجازی می‌تواند ابزاری مؤثر در تسکین اثرات ترومای دوران کودکی و تقویت تنظیم هیجانی باشد.
کلیدواژه‌ها